[เทคนิคการสอน]...การสอนแบบสันทัสสนา สันทัส, แจ่ม

การสอนแบบ  สันทัสสนา


          คือ  การสอนให้แจ่มแจ้งชัดเจนไม่ใช่การพูดมากหรือพูดยาว ๆ  แต่หมายถึงการอธิบาย
ให้คนเข้าใจฟังเรื่องที่พูดนั้นชัดเจน  เห็นจริงตามที่พูดจนยอมรับนับถืออยากนำไปปฏิบัติตาม
แต่การจะทำให้  ดังนี้   ครูจะต้องใช้ความคิดต้องมีการเตรียมตัวอย่างดีโดยการสอนตามวิธี  ดังนี้

         ๑.  ตีความหมาย
         ๒. ขยายความ
         ๓. อุปมา - อุปมัย         
         ๔. ยกอุทาหรณ์
         ๕. ใช้อุปกรณ์ประกอบ

       ถ้าคุณครู  จะใช้วิธีใด  ก็ต้องเตรียมไว้ล่วงหน้าให้พร้อม  การสอนไม่เตรียมนับว่า
เป็นการดูถูกผู้เรียนอย่างยิ่ง  วิธีการทั้ง  ๕  นับว่าเป็นวิธีที่สำคัญมาก  ดังนั้นเวลาสอน
ควรใช้ทุกวิธีควบคู่กันตามลำดับ  แต่ในที่นี้จะยกมาพูดเพียง ๓  ข้อท้าย คือ การอุปมา-อุปมัย,
การยกอุทาหรณ์  , การใช้อุปกรณ์   


-----------------

การอุปมาอุปมัยและการใช้อุปกรณ์ประกอบ


         การอุปมา - อุปมัย   เป็นสิ่งที่สำคัญที่จะสามารถทำให้ผู้ฟังแจ่มแจ้ง  มองนามธรรม
ให้เห็นเป็นรูปธรรมได้    ซึ่งภาษาไทยเรียกว่าการเปรียบเทียบนั่นเอง   คนไม่รู้จะได้คิดออก
ดังนั้นถ้าจะแยกลำดับการแสดงธรรมหรือขั้นตอนของการแสดงปาฐกถา  มีดังนี้...

        ๑.  ตีความหมาย   หมายถึง การขบธรรมและบอกถึงความหมายของเรื่องนั้น ๆ
        ๒. ขยายความ      คือ ขยายเนื้อหาออกให้กว้าง ๆ  ง่ายต่อการจดจำและเข้าใจ
        ๓. อุปมา - อุปมัย  คือการเปรียบเทียบให้เห็นจริง
        ๔. ยกอุทาหรณ์    คือ ยกเรื่องราวมาประกอบ ให้มองเห็นภาพพจน์มากยิ่งขึ้นเช่น
                             ยกนิทาน , เรื่องเล่า , ข่าวหรืออื่น ๆ
        ๕. ใช้อุปกรณ์ประกอบ   เพื่อให้การสอนสำเร็จผลมากยิ่งขึ้น  ควรจะมีอุปกรณ์
ประกอบ  เพราะง่ายต่อการเข้าใจ , ใช้เวลาน้อย, เห็นได้ชัดและอีกอย่าง


    -  ทุกวันนี้เทคโนโลยีก้าวหน้า   ความเจริญทางวัตถุก้าวไปไกล
การพูดการบรรยายปากเปล่า  จึงไม่ควรจะใช้ตลอดเวลา  
ต้องปรับปรุง เปลี่ยนแปลงการสอนโดยมีอุปกรณ์ประกอบบ้าง

      ทั้งหมดนี้  ถ้าจะสงเคราะห์เข้าในวิธีการพูด
ของพระพุทธองค์แล้วก็จัดเข้าใน สันทัสนา
การพูดให้แจ่มแจ้ง   แต่ในที่นี้จะขอกล่าวถึง
วิธีอุปมา - อุปมัย  และการใช้อุปกรณ์ เท่านั้น
และจะกล่าวเพียงย่อ ๆ  พอให้เป็นตัวอย่างเพียง
สังเขปพอเข้าใจ และสามารถนำไปประยุกต์
ใช้ให้ควรให้เหมาะแก่การสอนของท่านต่อไป....

-------------------------